We kiezen voor totale transparantie

Toepassing Vlaams decreet rond openbaarheid van besturen

Transparantie is een vaak gehoorde kreet, maar doorgaans dode letter. Het Vlaams decreet rond openbaarheid van besturen biedt alle handvaten die we nodig hebben om tot een perfect transparant beleid te komen.

Belangrijk om te noteren is dat Vlaanderen van haar gemeenten EIST dat ze aan ACTIEVE transparantie doen. Dat wil zeggen: naar de burger trekken en tijd en moeite doen om de burgers te betrekken, om er voor te zorgen dat ze geïnteresseerd zijn en zin krijgen om mee verantwoordelijkheid te dragen.

Communicatie via de website van de gemeente

Bekijk de website van de Vlaamse Overheid en zie wat jouw gemeente zou moeten doen!

Actieve openbaarheid van bestuur is de juridische basis van de overheidscommunicatie: de overheid is verplicht om zelf, actief, de burger te informeren. Letterlijk staat er in het openbaarheidsdecreet: "de Vlaamse overheid moet de bevolking of de betrokken doelgroepen systematisch, correct, evenwichtig, tijdig en op verstaanbare wijze voorlichten over beleid, regelgeving en dienstverlening".

Meise heeft daar tot op vandaag alleen maar ‘passief’ aan voldaan. Als je op de website van de gemeente gaat kijken, dan vind je een ‘aantal’ documenten, en enkel van de laatste jaren. Online vind je slechts een handvol documenten. Er is geen lijst van alle documenten die beschikbaar zijn, en dus weet niemand wat er bestaat. De kans dat mensen er naar vragen is dan ook klein.

Bekijk de website van Meise en zie wat jouw gemeente vandaag 'nog maar' doet!

Wie dus niet doordrongen is van burgerzin laat de gemeente betijen en dat is precies wat dit gemeentebestuur wenst!

Passieve openbaarheid van bestuur wordt geregeld het openbaarheidsdecreet. Dat regelt het recht van de burger om bestuursdocumenten in te kijken of er een kopie van te krijgen. Maak daar gebruik van!

Burgers hebben het recht om bestuursdocumenten op te vragen. Dat heeft de Vlaamse Regering bepaald in het decreet over de openbaarheid van bestuur. Als een burger dat vraagt, bent de gemeente verplicht om hem:

  • inzage te geven in een bestuursdocument (gratis)
  • uitleg te geven over een bestuursdocument (gratis)
  • een afschrift te geven van een bestuursdocument (eventueel tegen betaling van een redelijke prijs).

Weet wat jouw gemeente doet en maak gebruik van je inzagerecht!

Actieve communicatie

Actieve communicatie is communicatie die de burger attendeert op mogelijke consequenties die welbepaalde dossiers op hem kunnen hebben. Ook burgers die niet actief participeren aan het beleid worden ermee bereikt.

Vb. de gele borden die bouwheren verplicht op een zichtbare plaats op een houten paal plaatsen op het terrein waar (ver-)bouwingswerken zullen doorgaan zegt de doorsnee burger NIETS. Enkel sterk gemotiveerde buren zullen er in lezen dat ze naar de gemeente kunnen trekken om het dossier in te zien. Enkel wie voldoende geïnteresseerd en bezorgd is, trekt vervolgens naar het gemeentehuis om dat dossier te begrijpen. Dat is onheus. Om het op zijn zachtst uit te drukken.

Bouwwerken kunnen een zeer groot impact hebben op de kwaliteit van andere gebouwen, op het zicht, op de veiligheid, op de samenhang van andere gebouwen en structuren. Die impact is vaak niet eenvoudig voorspelbaar en komt vaak pas tot uiting tijdens een overleg.

In nogal wat gemeenten en steden wordt daarom op regelmatige tijdstippen een publiek overlegmoment georganiseerd waar de dossiers besproken worden. Buren die een dossier niet zien zitten kunnen op dergelijk overlegmoment hun bezwaren uiten en zowel de overheid als de bouwheer laten inzien dat de keuze niet geapprecieerd zal worden. Uiteindelijk beslist de gemeente. En ook al staat de bouwheer recht in zijn schoenen, dan nog is het belangrijk om vóór een beslissing in een breed overleg te zoeken naar het best mogelijke compromis.

Dergelijke aanpak verhoogt de aandacht van de burgers en geeft iedereen een reële kans om de impact van (ver)bouwingswerken tijdig te snappen en mogelijke bezwaren te ventileren. De bevoegde ambtenaar kan de bouwheer aanraden om de communicatie zo toegankelijk mogelijk te maken en ook zelf te anticiperen op mogelijke problemen en aantonen op welke manier daar rekening mee gehouden is. De aanpak van vandaag is net het tegengestelde. Door in administratieve taal te verwijzen naar een paar artikels van het wetboek en 'de mogelijkheid' om het dossier in te kijken, lijkt alles te worden gedaan om de mogelijke consequenties zo goed mogelijk te verstoppen. Voor de opmaak van documenten in begrijpbare taal kan de gemeente samenwerken met andere besturen; ook daar is dezelfde problematiek aan de orde.

Wat goed is voor de gemeenschap, kan het daglicht verdragen.

PRO wildat het toekomstige gemeentebestuur ALLE openbare documenten binnen de kortst mogelijke realistische tijd actief ECHT toegankelijk maakt.
Toegankelijk betekent ook: vindbaar en leesbaar. Bij iedere tekst staat vermeld wie bijkomende toelichting kan geven.

PRO wildat de gemeente investeert in actieve communicatie rond elk dossier dat de gemeenschap aanbelangt. Ze gebruikt daarvoor bestaande en nieuwe middelen die de kans reëel maken alle mogelijke betrokkenen te bereiken. Ze attendeert de bevolking op het belang en de rechtstreekse zowel als de onrechtstreekse consequenties van de dossiers op de burger. Een publieke vergadering op regelmatige tijdstippen waar de dossiers besproken kunnen worden, vormt daarbij een onderdeel van de oplossing. 

De aanpak van PRO

Alle bestuursdocumenten moeten overzichtelijk geordend worden onder betekenisvolle hoofdingen en doorzoekbaar zijn via een zoekfunctie.

We beginnen bij de meest recente documenten en daarna gaan we zo ver mogelijk terug in de tijd.

Documenten die niet toegankelijk zijn omwille van wettelijke redenen (privacy of veiligheid) worden in de mate van het mogelijke vernoemd zodat het bestaan ervan gekend is voor mogelijke betrokkenen.